Przylaszczka pospolita () pojemnik P11 (doniczka 11X11X12cm); 1 szt., niebieskie / w odcieniu niebieskim

Opis

Przylaszczka pospolita – wymagania i uprawaPrzylaszczka pospolita (Hepatica nobilis) to bylina należąca do rodziny jaskrowatych (Ranunculaceae). W środowisku naturalnym występuje w Europie oraz na Dalekim Wschodzie. W Polsce można ją spotkać głównie w liściastych lasach (leszczynach, grądach i górskich olszynach) – to gatunek pospolity. Roślina mocno rozprzestrzeniła się na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat.

W 2001 roku przylaszczka była objęta ochroną częściową, od 2004 ochroną ścisłą od 2014 roku nie podlega już ochronie gatunkowej. Łacińską nazwę zawdzięcza kształtowi liści, który przypomina nieco płaty wątroby (hepar = wątroba). Doczekała się także wielu potocznych polskich nazw (wilcza stopa, zawiłek, wątrobnik, trojanek trzyłatowy). Dawniej przylaszczkę traktowano jako zwiastuny wiosny.

O przylaszczce wspomniała nawet Maria Konopnicka w wierszu „Nasze kwiaty”:Jeszcze śnieżek prószy,Jeszcze chłodny ranek,A już w cichym lesieZakwita sasanek.

A za nim przelaszczkaWychyla się z pączka,I mleczem się żółtymZłoci cała łączka.

Charakterystyka przylaszczki pospolitejPrzylaszczka pospolita to niska bylina – średnio osiąga 15-20cm wysokości.

Rozety skórzastych liście wyrastają na długich ogonkach, są trójklapowe i mają charakterystyczny „wątrobowy” kształt, a blaszki na spodniej stronie są zabarwione na czerwono-fioletowo.

Przylaszczka pospolita najbardziej dekoracyjna jest w okresie wczesnowiosennym, ponieważ już w marcu tworzy drobne (1,5-3cm średnicy), sześciopłatkowe, pachnące kwiaty, które posiadają spiralnie ułożone pręciki oraz słupki osadzone na długich szypułkach. Delikatnie pachnące kwiaty mają barwę niebiesko-fioletową, fioletową, różową lub białą i rozwijają się jeszcze przed wykształceniem liści.

Co ciekawe – kwiaty przylaszczki zamykają się na noc oraz w czasie deszczowej pogody. Są wabikiem dla mrówek (dzięki temu bylina może rozprzestrzeniać się – owady roznoszą nasiona). Natura zaopatrzyła nasiona w ciałka tłuszczowe. Kwitnienie trwa zwykle do trzech tygodni.

Przylaszczka nie tylko pospolitaW Polsce (nie tylko w stanie dzikim, ale także w ogrodach) spotyka się głównie przylaszczkę pospolitą.

Istnieją jednak inne gatunki przylaszczki, które są nie mniej atrakcyjne, z reguły jednak pełnią marginalną rolę w polskich zielonych zakątkach. Na szczególną uwagę zasługuje:Przylaszczka ostrolistna (Hepatica acutiloba) – w środowisku naturalnym występuje w zachodniej części Stanów Zjednoczonych. Bylina osiąga ok. 15cm wysokości. Wytwarza trójklapowe, ostro zakończone liście. W stanach znajdujących się w północnej części USA jest jedną z najwcześniej kwitnących roślin. W Polsce kwitnie później – zazwyczaj od końca kwietnia. Kwitnienie trwa przez 3-4 tygodnie. Drobne kwiaty mają atrakcyjny, biały kolor.

Przylaszczka siedmiogrodzka (Hepatica angulosa, syn. Hepatica transsylvanica) – osiąga 10-20cm wysokości. Kwitnie od marca do maja. Wytwarza atrakcyjne fioletowe kwiaty osadzone na szypułkach. Występuje w lasach Europy.

Przylaszczka Henriego (Hepatica henryi) – w Polsce jest faktycznie nieznana, chociaż nadaje się do uprawy w naszym klimacie. To niska (4-12cm wys.), kompaktowa bylina, którą można wykorzystać do tworzenia leśnych „dywanów”. Kwitnie wiosną, najczęściej w marcu. Wytwarza atrakcyjne, białe kwiaty. Pochodzi z Chin – to rzadko spotykany endemit.

Wymagania i uprawa przylaszczekPrzylaszczki są cennymi bylinami, gdyż dobrze sprawdzają się w miejscach częściowo zacienionych i cienistych (czyli tam, gdzie większość roślin sobie nie radzi). Można z powodzeniem uprawiać je pod koroną drzew i krzewów liściastych. Lubią podłoża żyzne, próchnicze, umiarkowanie wilgotne. Najlepiej rosną na glebach wapiennych. Znoszą gorsze typy gleb. Na podłożu lekkim słabo kwitnie i jest mniej intensywnie wybarwiona (dotyczy to zarówno kwiatów jak i liści).

Przylaszczka dobrze znosi polskie warunki klimatyczne (pozostałe gatunki uprawiane w chłodniejszych rejonach Polski powinno się osłaniać przed nadejściem mrozów).

Okazy uprawiane w pojemnikach należy przenieść jesienią do jasnego, chłodnego pomieszczenia (tu jakiekolwiek osłony mogą być niewystarczające).

Sadzonki przylaszczki można sadzić jesienią (optymalnie początek października) lub wiosną (kwiecień-maj). Na 1m³ umieszcza się 15-16 sadzonek.

Warto dokładnie wybrać stanowisko, gdyż przylaszczka nie lubi przesadzania (ewentualny zabieg wykonuje się po kwitnieniu). Jeśli przesadzanie jest konieczne, starszym okazom zaleca się skrócić korzenie (o 1/3 do ½ długości). To pobudzi wzrost systemu korzeniowego i przyśpieszy adaptację rośliny w nowych warunkach.

Przylaszczkę rozmnaża się także z nasion. Trzeba jednak pamiętać, aby na czas zebrać nasiona (mają krótką zdolność kiełkowania).

W przypadku botanicznych kultywarów, np.: o pełnych kwiatach, rozmnażanie generatywne nie ma sensu, gdyż potomstwo nie zachowuje cech rośliny macierzystej.

W czasie susz przylaszczka wymaga podlewania. Warto dokarmiać ją nawozami organicznymi. Wartościowym zabiegiem jest ściółkowanie ograniczające wyparowywani